De Wet van Ohm & Schakelingen
Introductie tot spanning, stroom, weerstand, serieschakelingen en parallelschakelingen.
Wat is elektriciteit?
- Spanning (U) – de "druk" van elektronen (Volt, V)
- Stroom (I) – hoeveel elektronen er bewegen (Ampère, A)
- Weerstand (R) – hoe moeilijk het is voor elektronen om door te stromen (Ohm, Ω)
De Wet van Ohm
Formule: U = I × R
- Spanning = Stroom × Weerstand
- Herleidingen:
Voorbeeld: Wet van Ohm
Een weerstand van 10 Ω met een spanning van 5 V:
I = U / R = 5 / 10 = 0,5 A
Serieschakeling
- Componenten achter elkaar aangesloten
- Stroom: overal gelijk
- Spanning: verdeelt zich over de weerstanden
- Formule: Rtotaal = R₁ + R₂ + R₃ + ...
Voorbeeld: Serieschakeling
R₁ = 10 Ω, R₂ = 20 Ω, R₃ = 30 Ω
Rtotaal = 10 + 20 + 30 = 60 Ω
Parallelschakeling
- Componenten naast elkaar aangesloten
- Spanning: overal gelijk
- Stroom: verdeelt zich over de takken
- Formule: 1 / Rtotaal = 1 / R₁ + 1 / R₂ + 1 / R₃ + ...
Voorbeeld: Parallelschakeling
R₁ = 6 Ω, R₂ = 3 Ω
1 / Rtotaal = 1/6 + 1/3 = 1/6 + 2/6 = 3/6
Rtotaal = 2 Ω
Series vs Parallel
|
Serieschakeling |
Parallelschakeling |
| Stroom |
Gelijk in alle componenten |
Wordt verdeeld over de takken |
| Spanning |
Wordt verdeeld |
Overal gelijk |
| Rtotaal |
Rtotaal = R₁ + R₂ + ... |
1/Rtotaal = 1/R₁ + 1/R₂ + ... |
Oefening
Gegeven: U = 12 V, R₁ = 4 Ω, R₂ = 6 Ω in serie.
- Bereken Rtotaal
- Bereken I
- Bereken U₁ en U₂
Samenvatting
- Wet van Ohm: U = I × R
- Serieschakeling: Rtotaal = R₁ + R₂ + ...
- Parallelschakeling: 1/Rtotaal = 1/R₁ + 1/R₂ + ...
- Spanning en stroom gedragen zich anders per type schakeling
Vragen?
Nu is het tijd om zelf te oefenen!